Jezus is koning. Maar dat is geen succesverhaal. Lees de laatste preek uit de serie over de namen van Jezus Christus.

Liturgie
Welkom
Openingsbelijdenis
Groet
Psalm 97:1,3
Gebed
Matteüs 28:1-7,16-20
Psalm 110:1,2
Zondag 12c
Preek Deel 1
Psalm 72:1,2,4,7,9,10 (wisselzang)
Preek Deel 2
GK Gezang 109:1,2,3
Apostolische geloofsbelijdenis
GK Gezang 109:4
GK Gezang 181b
Mededelingen
Collecten
GK Gezang 118
Zegen

Bij de preek is een beamerpresentatie beschikbaar

1. Ontbrekend en falend koningschap
Het viel mij niet mee om de preek van vanmiddag te maken. Een preek over Christus als koning. Ik wilde er vooral iets moois van maken. Mooie dingen zeggen over de Koning. Maar wat is de werkelijkheid? En wat zegt de bijbel er over? Gaandeweg maakte de Here mij duidelijk dat ik het niet mooier moet maken dan het is. Laat ik maar gewoon bij het begin beginnen.

Hebt u de herten al horen burlen? Ik wel. Afgelopen dinsdagavond rond half zeven.  Een uur voor zonsondergang. Kent u het geluid? Het hert gebruikt heel zijn grote lichaam om een diep ver-dragend geluid te maken. Een soort oergeluid wordt het wel genoemd. Ze doen het om indruk te maken. Het hoort bij de bronst, bij het gevecht om de vrouwtjes. Die herten met hun grote geweien voeren een harde strijd, vernederend voor de verliezer. In de wereld van het hert, de koning van de Veluwe, heerst het recht van de sterkste. Onbarmhartig en vernederend voor de verliezer.
De dieren heeft God zo geschapen. Maar de mensen zijn bedoeld om anders te zijn. Koningen en regeringen mogen daar iets aan doen. Veiligheid en vrede garanderen. Niet het recht van de sterkste, maar recht voor iedereen. Maar wat komt er van terecht?
De eerste eeuwen van de mensheid, daar weten we niet zo veel van. Ik bedoel de tijd voor de zondvloed. Toch heeft die tijd enkele millenia geduurd. Het is een behoorlijk deel van de tijd dat er mensen op aarde leefden. En we weten er ook iets van hoe de mensen leefden: Het was een wereld vol onrecht en geweld. (Genesis 6:11-12) Een wereld waarin het recht van de sterktste heerste.  De mensen waren als dieren geworden. Primitief en hard. Koningen en regeringen om recht en vrede te brengen waren er niet.
De eerste koning kwam pas na de zondvloed (Genesis 10:8-9). Nimrod was de eerste machthebber op aarde. Maar als ik zo lees wat de bijbel over hem vertelt lijkt het me geen verbetering. Ik krijg de indruk dat het een jager was die niet alleen jaagde in een klein stukje kroondomein, maar die de hele mensheid als kroondomein beschouwde om het recht van de sterkste te handhaven.
Toen ik dit alles op me in liet werken verbaasde het me dat God dit allemaal maar zo liet gebeuren. Heeft God dan zo weinig politieke interesse? Eeuwenlang laat hij de wereld aanmodderen zonder gezaghebbende en rechtvaardige leiders en als er dan toch zoiets op komt dan lijkt het niet veel beter.

Merkwaardig genoeg zie je het zelfde in de geschiedenis van Israël, Gods eigen volk. Eerst was het alleen een familie, waarin de vader het gezag had. Later had iedere stam zijn oudste. Dan komt wel iets van leiderschap, maar nog heel beperkt. Mozes was de leider, maar hij was meer profeet dan koning. Hij gaf de wetten van God aan de mensen door, maar handhaven, dat moesten de mensen zelf doen. Voor de rechtspraak waren er priesters. Zo kwamen ze in het land Kanaän. En de eerste eeuwen worden gekenschetst door het laatste vers van het boek Rechters: In die tijd was er geen koning in Israël; iedereen deed wat goed was in zijn eigen ogen. (Rechters 21:25).
Later kwamen er wel koningen, en daar waren hele goede bij, maar ook hele slechte. Zelfs goede koningen als David, Salomo, Hizkia en Josia worden in de bijbel zo   beschreven dat het koningschap niet echt als een succesverhaal wordt verteld. Heel anders dan bij andere volken waar je alleen leest over de successen van hun   koningen. Ik heb mij in de afgelopen week echt verbaasd over wat ik ervoer als Gods geringe politieke interesse.
Zoals ik al zei, ik had eigenlijk een mooie preek van willen maken over de glorie van het koningschap, met als hoogtepunt het koningschap van Christus.
Maar in de praktijk heerst vaak het recht van de sterkste.

Ik heb daar drie conclusies uit getrokken.

1. De tijd voor de zondvloed was een dieptepunt. Maar niet omdat God het zo wilde. Het is de samenleving waar God van zegt: ‘Ik heb er spijt van dat ik de mensen gemaakt heb’ (Genesis 6:6,7). De mensen die niet naar God wilden luisteren, God liet ze aan hun lot over. Dan zie je hoe wij mensen zijn als God ons onze gang laat gaan. Net dieren, het recht van de sterkste.

2. Maar ook als God zich over één volk, Israël, speciaal ontfermt, ook dan komen er nog geen koningen. Dat duurt eeuwen. Terwijl er al direct na de bevrijding uit Egypte priesters komen. Die blijven door de eeuwen heen belangrijk. Ook als er na de ballingschap geen koningen meer zijn. Het priesterschap krijgt prioriteit bij God. Ik heb dat twee weken geleden al verteld, maar als je nu het koningschap er naast zet valt het nog meer op. Eerst priesters. Eerst verzoening tussen God en mensen. Vrede, recht en welvaart die koningen kunnen brengen, dat is allemaal belangrijk voor je. Het doet er toe wat een regering doet aan de economische crisis, aan de criminaliteit en aan de vrede in de wereld. Maar voorrang heeft de vraag: hoe sta je tegenover God. Daar ging het om bij de priesters en de offers. En daar moet het ook om gaan bij mij en bij u.

3. En dan voeg ik aan die twee punten er nog één toe. Het ontbreken en falen van koningen voedt het verlangen naar een betere koning. Heel mooi merk je dat in Salomo’s Psalm 72. Salomo was een koning die Israël veel welvaart gebracht heeft. Er heerste vrede en recht. In veel opzichten was het een goede koning. Hij heeft een psalm gemaakt over de goede koning. Soms denk je dat hij het over zichzelf heeft. Maar het gaat over een koning die van zee tot zee regeert. Tot aan het einde van de aarde. De overvloed gaat alle grenzen te boven. Geen recht van de sterkste, maar ‘hij zal zich over elk ontfermen die zonder helper is’. Dit is de betere koning waar Salomo naar uit ziet en waar we het in het tweede deel van de preek over zullen hebben.

Maar laten we nu eerst Psalm 72 zingen.

2. Christus als koning
Psalm 72 heeft het over een koning die komt. Het oude testament, de eerste helft van de bijbel heeft het er vaker over. En dan… opeens komt er een engel uit de hemel die het er ook over heeft. Hij komt bij een meisje dat door haar verloving bij de familie van David en Salomo hoort. Hij zegt dat ze een jongetje zal krijgen, op een wonderlijke manier. Over dat jongetje zegt hij: ‘Hij zal een groot man worden en Zoon van de Allerhoogste worden genoemd, en God, de Heer, zal hem de troon van zijn vader David geven. Tot in eeuwigheid zal hij koning zijn over het volk van Jakob, en aan zijn koningschap zal geen einde komen.’ (Lucas 1:32,33)
Dat is de koning van Psalm 72, de koning die altijd blijft regeren. Jezus, de Zoon van David. Zo wordt hij soms ook genoemd. De mensen horen hem over een koninkrijk spreken. Ze zien de aansprekende wonderen die hij doet. Grote massa’s trekken achter hem aan. De leiders lijken zelfs bang voor een revolutie of zo iets. Maar als de mensen willen dat hij koning wordt trekt hij zich terug (Johannes 6:15). Waarom? Is hij bang om de verantwoordelijkheid te dragen. Bang om tegen te vallen als hij echt aan de macht komt? Nee, het is nog geen tijd voor hem om koning te worden. In het leven van koning Jezus zie je hetzelfde als in de eerdere geschiedenis van zijn volk: Eerst kwam de priester en toen pas de koning. Het priesterschap had prioriteit. Voorop gaat de vraag: ‘Hoe sta je tegenover God.’ Jezus moet eerst priester zijn om dat in orde te maken. Pas daarna wordt hij koning. Over dat priester zijn van Jezus hebben we het twee weken geleden na het avondmaal gehad. Hij was priester door zichzelf te offeren. Hij liet zich wegduwen uit de mensen en werd door God verlaten. Dat is precies wat ik verdien als ik eerlijk zie hoe ik met andere mensen en met God omga. Hij droeg dat in mijn plaats. Om mij te geven dat er plaats voor mij is in Gods hart, in Gods wereld en Gods kerk. Dat moest Jezus eerst doen: het ultieme priesterschap. Om daarna koning te worden.

Als je de levensweg van de Here Jezus ziet, dan zie je in het eerste deel vooral het priesterschap, totaan zijn sterven en daarna vooral het koningschap. Je ziet in zijn levensweg twee bewegingen. Eerst omlaag en dan omhoog. Zijn geboorte, lijden sterven en begrafenis is wat je de vernedering zou kunnen noemen. Zijn opstanding, hemelvaart, regering en terugkomst is juist een beweging omhoog, de verhoging.
Eerst moest lijden om het goed te maken tussen God en ons. De straf dragen die wij verdienen. Daarin zie je hem als priester Daarna ging hij wat hij bereikt had uitdelen. En daarin is hij de koning.

Dat begint als hij opgestaan is uit het graf. We lazen het in Matteüs 28. ‘Mij is gegeven alle macht in hemel en op aarde’ En waarvoor heeft hij die macht? Hij gaat verder: ‘Ga heen en maak alle volken tot mijn leerlingen. Ik ben met jullie’ Jezus is koning om een volk bijeen te brengen uit de hele wereld. Hij wordt opgenomen in de hemel en zit op de troon. Zo bestuurt hij alle dingen, niet om nu al die toekomst van Psalm 72 te brengen, maar om eerst een volk bijeen te brengen. Een volk, een gemeente, die nu al bij hem hoort en al begint te leven als mensen van het komende rijk.

In de catechismus lees je een paar keer de uitdrukking ‘hij regeert ons door zijn woord en Geest’. Bij de regering van Christus moet je niet in de eerste plaats denken aan rijkswetten en begrotingen. Hij regeert ons door zijn woord en Geest. Dat is zijn middel om zijn volk, zijn mensen tot andere mensen te maken. Daarvoor gebruikt hij wetten. En die wetten van God, die willen je veranderen. Ze willen je barmhartiger en rechtvaardiger maken. Lees zo de bijbel, ook die wetten uit het oude testament.
Je kunt dat lezen en het op een afstand houden. ‘Dat gaat over vroeger’. ‘Dat is saai’. Ga nou eens een stap verder en merk hoe God bezig is barmhartiger en  rechtvaardiger te maken. Ook jou. Maar de belangrijkste woorden die de Jezus gebruikt om je te veranderen zijn de woorden die vertellen over hemzelf. Ken hem.  Dat maakt je anders. Dan vertrouw je dat hij je zonden wil vergeven. Dat het goed is tussen God en jou. En je wilt ook anders gaan leven. Zo wil Christus je regeren door zijn woord. Én door zijn Geest. De Heilige Geest die hij vanuit de hemel naar de aarde heeft gestuurd. Die wil er voor zorgen dat de Bijbelwoorden bij je binnenkomen, in je gaan leven en je beheersen.

Zo is Christus nu al koning in je leven. In deze wereld heerst vaak het recht van de sterkste. Maar in die wereld mag jij nu al anders zijn. Pas later zal Jezus terugkomen en als koning rechtspreken (Matteüs 25:34. Dan zal Psalm 72 werkelijkheid zijn. Laat het in uw leven, in jouw leven nu al beginnen. Jezus is koning.
Amen