2009 is het jaar van Calvijn en het jaar van Darwin. Het is ook het jaar van onze Heer (Anno Domini). Wie is Hij, en wat betekent Hij voor 2009?

Liturgie
Welkom
Openingsbelijdenis
Groet
Psalm 121
Gebed
Bij de doop zongen we LB Gezang 335
Romeinen 8:18-39
Psalm 110:1,2
Preek deel 1
Liedboek Gezang 189:1,3
Preek deel 2
Geref. Kerkboek Gezang 36:1,5,10
Preek deel 3
Geref. Kerkboek Gezang 101:3,4
Apostolische geloofsbelijdenis
Psalm 73:9
Gebed
Collecten
Geref. kerkboek Gezang 66
Zegen

Bij de preek is een beamerpresentatie gemaakt.

Preek
Ik heb beloofd dat ik in deze laatste preek over Geloven in de Almachtige zou ingaan op de vragen die de eerste twee preken opriepen. Ik heb maar één vraag gekregen, maar het is wel een goeie, van een meisje van acht. De vorige keer vroeg ze aan haar moeder ‘Wie is Calvijn?' Haar moeder zei: ‘Luister maar naar de dominee'. Maar aan het einde van de preek zei de dochter: ‘Nou weet ik het nog niet'. Ik heb dus aan het begin van deze preek iets goed te maken.

Calvijn
Wie was Calvijn? Op 10 juli 2009 werd onze dopeling van vanmiddag geboren. Precies 500 jaar eerder, op 20 juli 1509 kregen ergens in Frankrijk een zekere Gerárd en Jeanne een baby. Een jongetje was het. Jean noemden ze hem, Johannes. Calvijn was hun achternaam. Deze Johannes werd niet, zoals wij vanmiddag meemaken, enkele weken later gedoopt, maar al heel snel. Dat was toen de gewoonte. Dat had te maken met angst voor God. De mensen waren bang dat je kind, als het zou sterven voor de doop, voor eeuwig verloren was.
De angst voor God beheerste het leven. De mensen zagen God als een God om bang voor te zijn, heel streng. Terwijl wij zo zondig zijn. Je kunt er nooit zeker van zijn dat God het je wil vergeven.
Calvijn was één van de mensen die ontdekte dat God anders is. Wij doen wel veel wat verkeerd is. Maar God wil het allemaal vergeven. Voor niks. Omdat zijn Zoon er voor gestorven is. Daar kun je zelf helemaal niks van verdienen en je hoeft het ook niet te verdienen. God gunt het je gewoon. Die ontdekking, 500 jaar geleden, dat was de reformatie.
God is niet onbereikbaar ver weg. Nee, hij is heel dicht bij je. En zo heeft hij alle dingen in je leven in zijn hand. Dat je vandaag weer eten gekregen hebt. Dat er haar op je hoofd groeit. Zelfs dat je goede dingen doet en dat je in God gelooft. God is het die daar allemaal voor zorgt. Daar ging de vorige preek over.

Darwin
Laat ik dan ook gelijk even vertellen wie Darwin was. Die werd 200 jaar geleden geboren. Die geloofde juist niet dat God alle dingen in zijn hand heeft. Als jij iets doet, dan doe je dat gewoon zelf, daar heeft God niks mee te maken. Alles hangt er van af hoe sterk of slim jij bent. Zo is het ook in de natuur. De planten en dieren die zich het beste aanpassen kunnen overleven. Dat is evolutie. Zo zijn volgens Darwin de verschillende soorten levende wezens ontstaan. Daar had God niks mee te maken, zoals de bijbel zegt. Het één ontstond uit het ander.
Zou het zo kunnen zijn dat Darwin gelijk had en dat God zo'n evolutieproces gebruikt heeft om alles te maken? Ik heb in die preek benadrukt dat je moet uitkijken dat je op zo'n manier niet kwijt raakt wat God over zichzelf zegt in Genesis 1. Niet alleen dát hij de wereld gemaakt heeft, maar ook wie hij zelf daarin is.

Wie wil kan deze preken nalezen op de site van onze gemeente (www.gkvapeldoornzuid.nl) of beluisteren op de site van onze zusterkerk Apeldoorn Centrum (www.gkvapeldoorncentrum.nl).

Maar vanmiddag iets anders. 2009 is niet alleen het jaar van Darwin en het jaar van Calvijn. Het is ook het jaar van de Heer: Anno Domini 2009. En ik heb nu verteld wie Darwijn en Calvijn zijn. Maar wie is de Heer? Wie is hij voor 2009, het jaar van onze Heer. Dat wil ik vanmiddag vertellen.
Met ‘de Heer’, ‘het jaar van onze Heer’,  wie bedoelen we dan eigenlijk? God? Of de Here Jezus? Of allebei?

Ik wil met u eerst eens naar Zondag 8 kijken. Dat is het begin van de behandeling van de apostolische geloofsbelijdenis.

Het is de belijdenis van de drieënige God, de Vader, de Zoon en de Heilige Geest.
Ze zijn drie, en tegelijk zijn ze de ene God.

Ze zijn één, maar het zijn onderscheiden personen. De Vader, de Zoon en de Geest hebben ieder iets eigens wat ze doen.

B.v. de Vader, de Almachtige, die de wereld gemaakt heeft en in stand houdt. En als we nou 2009 Anno Domini noemen, jaar van onze Heer. Wie bedoelen we dan? De Vader, de Zoon of beiden? In die uitdrukking is met ‘de Heer’ de Zoon bedoeld. Het is het jaar 2009 na Christus.
Wat betekent hij nu voor onze jaren, voor het bestuur al alle dingen? Is dat niet helemaal de business van de Vader? Christus is degene die aan het kruis gestorven is voor onze zonden. Maar als het gaat over eten en drinken, gezondheid en ziekte en alle dingen die in de wereld gebeuren heeft hij daar dan ook iet mee te maken? Of is ons geloof wat dat betreft hetzelfde als het jodendom of de islam of een willekeurige godsdienst die gelooft dat er een God is die alle dingen bestuurt?

1. Christus: God met ons
Nee toch niet. 2000 geleden heeft God laten zien dat hij anders is. Wanneer we ons jaar ‘2009' noemen, dan tellen we zo ongeveer vanaf de geboorte van Christus. Want al met die geboorte is alles veranderd. Hij is niet alleen de God in de hemel die alle dingen gemaakt heeft en in zijn hand heeft. Prachtige dingen, waar hij ook ons van laat genieten. Maar dan zijn er ook die verschrikkelijke dingen waarvan je je afvraagt hoe God het kan laten gebeuren dat daar geen einde aan komt. God heeft laten zien dat hij meer is. Hij heeft een Zoon met wie Hij samen God is. En die Zoon, die is onder ons gekomen, om dat alles in onze wereld te ondergaan.
Ik kan me voorstellen dat je in je teleurstelling of opstandigheid tegen God zou zeggen: God, u kun nu wel zegge dat u machtig en goed bent, maar u weet niet wat het is om vluchteling te zijn. U weet niet wat het is om zo eenzaam en onbegrepen te zijn als ik. Om door je vrienden verraden te worden. Om zo gruwelijk veel pijn te lijden. Om te vergaan van angst. U weet niet wat het is.
Wat is nu het unieke van het christelijk geloof? Je hebt een God die dat allemaal tot op het bot weet. Jezus, God de Zoon. Hij was een asielzoeker, een dakloze. Hij was eenzaam en onbegrepen. Werd verraden door een vriend. Verging van angst en leed hevige pijn.
Wij tellen onze jaren vanaf het moment dat God dat heeft laten zien. 2009, een jaar van Christus, God met ons.
Laten we er van zingen uit Gezang 189 van het Liedboek, vers 1 en 3.

2. Christus: God voor ons
Hier komen we bij het unieke van het christelijk geloof. U leven is in de hand van de God, tegen wie u nooit kunt zeggen: u weet niet waar u het over hebt. Als ik naar zijn kruis mij richt, valt mijn eigen last mij licht. In het tweede deel van de preek wil ik nog wat meer naar de diepte afsteken.
Want waarom wordt er geleden? Waarom levert het werk ons zweet en stress en teleurstellingen op? Waarom zijn er moeiten in het huwelijksleven en in het leven zonder huwelijk? Waarom gaat het krijgen van kinderen en het niet krijgen van kinderen met pijn gepaard? Waarom moeten mensen sterven op een ontluisterende manier?
Toen we een paar weken geleden de eerste bladzijde van de bijbel lazen hoorden we daar nog niets over. God maakte alles, hij beoordeelde het en zag dat het heel goed was. Een paar bladzijden verder lees je er wel over.

Het is de straf die de mensen krijgen omdat ze niet naar God luisteren. Huwelijk, gezin, eten, werk en leven, het zijn allemaal mooie cadeaus, die God gemaakt heeft om er van te genieten. Maar als je niet naar God luistert, dan keert dat allemaal om. Dan kan je huwelijk, je kind een straf worden. Ook je werk. Het leven is vol van moeiten en loopt uit op het ergste, de dood.

En nu kom ik terug bij wat er 2000 jaar geleden gebeurd is. Gods Zoon werd één van ons. Hij heeft dat alles ondergaan, tot een verschrikkelijke dood toe, aan een martelpaal. Hij deed dat niet alleen om dicht bij ons te komen. Hij deed het om het in onze plaats te dragen en het goed te maken met God.
Ook dat is 2009 na Christus. Een jaar waarin je verzoend met God mag leven. Je doet vaak niet wat God niet wil. Nog steeds, ook als je hem hebt leren kennen. En toch wil hij het je vergeven, omdat Gods Zoon de straf gedragen heeft. Besef je hoe bijzonder dat is? God zelf is gekomen om het goed te maken, God de Zoon.

En als je op die manier, door Jezus, bij God hoort, dan mag je vertrouwen dat God als een Vader voor je zorgt. Er gebeuren wel dingen die moeilijk zijn. In je huwelijk en je gezin. Of juist als het huwelijk en de kinderen niet komen. In je werk, je gezondheid. En uiteindelijk moet je nog steeds sterven. Maar in dat alles is God een Vader voor je, zoals we het lazen in Romeinen 8.

Ik kan niet altijd uitleggen hoe dat bij mij en jou werkt. Er zijn dingen waarvan ik echt niet begrijp dat er iets goeds uit voortkomt. Maar ik geloof, ik vertrouw het wel. En soms zie ik het ook. Bijvoorbeeld het sterven. Dat is verschrikkelijk. Laten we daar niet om heen draaien. Maar als jij God lief hebt draagt dat bij aan het goede, namelijk dat je voor altijd bij God mag leven. En zo is het met alle dingen. Christus is één van ons geworden, hij kent het leven en het lijden. En bovendien hij heeft het zo goed gemaakt tussen God en ons. God wil een echte goede vader voor je zijn. Je verdient het niet, het is Christus' kado voor jou.
Zingen GK Gezang 36:1,5,10

3. Christus: God over ons
We leven in 2009 na Christus. Nadat Christus heeft laten merken dat hij, God, één van ons wilde worden. Dat bepaalt ons leven in 2009. In het tweede deel van de preek hebben we gezien dat hij er voor gezorgd heeft dat God een Vader voor ons wil zijn. Ook dat bepaalt ons leven in 2009. En dan nog iets. God de Zoon is koning over ons.
Zijn geboorte maakte hem één van ons. Zijn lijden en sterven maakte God tot onze Vader. Maar hij is ook opgestaan uit de dood. En toen zei hij: Mij is alle macht gegeven in de hemel en op de aarde. (Matteüs 28:18)

Wie heeft hem alle macht gegeven? Dat moet God, zijn Vader, wel zijn. Die heeft hem uit de dood opgewekt en heeft hem alle macht over de hemel en de aarde gegeven. Hoe zit het nou? Is God -de Vader- nu de almachtige? Of Jezus, zijn Zoon? Ik vind dat een moeilijke vraag en ik merk hier dat je nooit alles van God en van de drie-eenheid kunt begrijpen. Maar als je God beter leert kennen toch wel steeds meer, ook al blijft het maar een begin.

Ik las over die macht van Christus ook in 1 Korinte 15:24-28. Ook daar gaat het over de opstanding. Christus is opgestaan. Hij is begonnen de dood te overwinnen. Er komt een tijd dat iedereen die bij Christus hoort zal opstaan. En dan?

Christus heeft alle macht in hemel en op aarde gekregen, maar aan het einde zal hij dat koningschap weer aan God, zijn Vader overdragen. Hij is dus niet koning geworden om voor altijd koning te zijn. Maar voor een beperkte tijd, om in deze wereld de strijd met al zijn vijanden te voeren. Dat is wat we ook in Psalm 110 gezongen hebben, die Paulus hier ook aanhaalt. God de Vader zet de opgestane Zoon Christus aan zijn rechterhand -op hemelvaartsdag- tot de onderwerping van alle vijanden. Dat is de strijd tussen Jezus opstanding uit de dood en het eeuwige leven op de nieuwe wereld. Als die strijd voorbij is, als ook de laatste vijand, de dood verslagen is, dan is Jezus geen koning meer, dan geeft hij het koningschap terug aan de Vader.

Maar voor die tijd zit Christus, de vredevorst, die de vrede brengt dus op de troon.
En de Vader dan, is die tijdelijk op non-actief? Nee, Psalm 110 en 1 Korinte 15 zeggen dat God, de Vader het is de alle vijanden aan Christus onderwerpt. De Vader, die nog steeds de almachtige is, steunt met zijn almacht over de wereld het project van zijn Zoon. En wat is dat project van zijn Zoon?
Hij heeft dat zelf verteld, direct na zijn opstanding toen hij die macht gekregen had.

Het is het bijeenbrengen van mensen, een compleet nieuw volk van mensen die gered worden van de ondergang en het eeuwige leven krijgen. Eerst heeft hij de dood overwonnen en nu gaat hij de overwinning van de dood uitdelen. Dat is dus wat hier in De Voorhof gebeurt en op zulke plaatsen overal in de wereld. Jezus heeft alle macht in de wereld om het eeuwige leven uit te delen. 2009 is een jaar van de Heer Jezus Christus. Hij zit op de troon, met dat doel: het eeuwige leven uitdelen. Hij brengt een volk bijeen om straks eeuwig met hem te leven op een nieuwe wereld.
Daarbij stuit hij op vijandschap. En wat doet zijn vader, de Almachtige? Hij onderwerpt al die vijanden. De Zoon zit op de troon, maar de Vader is nog steeds in zijn almacht actief.

Wat betekent het dan voor 2009 dat de Zoon op de troon zit? Wat de macht van de Vader betreft is er niets veranderd. Christus heeft ons geleerd dat ze in zijn hand zijn en dat we met ons gebed naar hem toe mogen en moeten gaan. Het speciale van het koningschap van Jezus Christus is het doel. Alles draait er in deze jaren om dat we onderweg zijn naar het eeuwige goede leven met God.
En zoals we het in het slot van Romeinen 8 lazen, het komt er niet op aan dat je niet met tegenspoed, ellende, vervolging, honger, armoede, gevaar of het zwaard te maken krijgt. Het komt er op aan dat dat alles jou niet scheidt van Christus. Hij is in 2009 bezig ook jou mee te trekken naar het eeuwige leven met God. En wat zijn Vader met zijn leiding van jouw leven wil bereiken is niet dat jouw al die tegenslagen niet overkomen, maar wel dat je door je ziekte, je armoede, of juist door je rijkdom, niet van Christus gescheiden wordt.
Laat dat je helpen om geduldig te zijn als het tegenzit, dankbaar als het mee zit en voor de toekomst vertrouwen te hebben. Zoals zondag 10 zegt:

Dat is de liefde van God die hij ons gegeven heeft in Christus Jezus onze Heer. Hij is één van ons geworden. Een God die alles kent wat wij in het leven meemaken en zelfs erger. Hij heeft het voor ons opgenomen aan het kruis. Zijn Vader wil onze Vader zijn en als vader voor ons zorgen. Hij zit nu op de troon en leidt samen met zijn Vader deze wereld naar een geweldige toekomst.
Amen