Het leek een gewone geboorte. Maar het kind in de kribbe kwam uit de hemel. Over zijn hemelse glorie en het afleggen daarvan spreekt Paulus in Filippenzen 2:5-7. Een preek gehouden op het kerstfeest.

Jongens en meisjes, het verhaal waar we het vanmorgen over hebben is een heel bekend verhaal. Maria kreeg een baby: Jezus. Was het een gewone baby? Toen je het verhaal de eerste keer hoorde begreep je dat Maria een baby gekregen had, maar ik denk dat je nog niet begreep hoe bijzonder dat jongetje was. Jezus, hij gaat heel bijzondere dingen doen als hij groot is. Maar er is nog iets wat heel bijzonder aan hem is: waar hij vandaan komt. Deze baby in de voerbak komt uit de hemel. De hemel, waar God woont. Daar wil ik het vanmorgen over hebben. Hij kwam uit de hemel naar de aarde. Wat ik graag wil is dat u, dat jij je er over verwonderd. En nog iets meer, maar daar komen we wel op.

Als Jozef en Maria de baby in de voerbak zien liggen zien ze er niets bijzonders aan. De herders en de magiërs ook niet. Maar als hij later groot wordt, vertelt hij dat hij uit de hemel gekomen is. In de verhalen die je over hem kunt lezen hoor je dat verschillende keren. Ik ben uit de hemel neergedaald (Joh. 3:13). Ik kom bij God vandaan, hij heeft mij gezonden (Joh. 7:29). Die baby in de voerbak, die man Jezus, die komt uit de hemel. Kun je je daar iets bij voorstellen? Als je luistert naar wat Jezus er over zegt en wat de bijbel er over schrijft wel een beetje. Lang niet alles, maar genoeg om je nog veel meer over hem te gaan verwonderen.

• De oude profeet Micha zei al over het kind van Betlehem dat ‘zijn oorsprong ligt in lang vervlogen tijden, in de dagen van weleer’. (Micha 5:1) Hij was er dus al ver voor de profeet Micha. 
• Zelf zegt hij later dat hij er was voor Abraham (Joh. 8:58).
• En nog weer later, in het gebed van Johannes 17, wat we laatst gelezen hebben heeft hij het over zijn grootheid die hij bij God had, voor de wereld bestond. (vs 5) Toen de wereld er nog niet was, was hij er al in de hemel. Zo praatte hij in het gebed met zijn Vader.
• 
  Zijn discipel Johannes, die het hem hoorde zeggen, schreef later:

In het begin was het Woord,
het Woord was bij God
en het Woord was God.
2Het was in het begin bij God.
3Alles is erdoor ontstaan
en zonder dit is niets ontstaan van wat bestaat.
Hij was bij God en was zelf God. Al voordat de schepping bestond. En toen God de wereld ging maken deed hij volop mee.

? Wat u vooral moet beseffen is hoe goed Gods Zoon het had, voordat hij naar de aarde kwam. Hij was bij God. Hij kende God. U kunt God ook leren kennen, uit de bijbel. Dat is iets heel moois. Zo op het eerste gezicht vindt je de bijbel misschien helemaal geen mooi boek, met allemaal oude verhalen en oude leefregels. Maar als je ontdekt dat je in al die verhalen en teksten God leert kennen, dan wordt het veel mooier. God is geweldig, hem leren kennen dat is echt genieten. Dat doe ik bij de bijbel. Daaruit ken ik God en geniet daarvan. Gods Zoon kende hem door bij hem te zijn. Hij zag God. Ze keken elkaar in de ogen. Alles van God, wat ik al zo mooi vindt in de bijbel, dat heeft zijn Zoon in de hemel meegemaakt. Zijn macht, zijn wijsheid, zijn liefde, alles volmaakt.

? In het gebed, wat ik net noemde, zei Jezus tegen zijn Vader dat ‘u mij al liefhad voordat de wereld gegrondvest werd.’ (Joh. 17:24). Liefde is iets heel moois om te ervaren. Liefde van God is het mooiste wat er bestaat. En dat heeft Jezus in de hemel meegemaakt.

? Rijkdom, noemt één van de bijbelschrijvers het (2 Korinte 8:9). Jezus was rijk, maar is voor ons arm geworden. Vergeleken met ons leven hier heeft God in de hemel een rijk leven. En dat had de Zoon ook voordat hij mens werd.

? God kennen, Gods liefde ervaren, rijk zijn… Jezus zelf gebruikt nog grotere woorden in dat gebed. Hij heeft het over de majesteit en glorie die hij bij God had voordat de wereld bestond. (Joh. 17:5) Dan denk ik aan de engelen die voor Gods troon zijn glorie bezingen. Ook die van Jezus. Onafgebroken wordt Hij bejubeld. Het hemelse koor laat er nog iets van horen: Eer aan God in de hoogste hemel. Maar bij het woord glorie denk ik ook aan hoe hij is: glorieus en verheven. Grote woorden zij nodig om te kunnen zeggen hoe goed God het had in de hemel.

In de tekst van vanmorgen zegt Paulus er twee dingen over: Hij had de gestalte van God en Hij was aan God gelijk. Dat zegt iets over wie hij was: aan God gelijk. Maar ook hoe hij er uitzag: de gestalte van God. Wat hij was, dat straalde hij uit. Eén en al goddelijke glorie. Hij had het goed bij God, oneindig veel beter dan ik me kan voorstellen. Dat alleen al is iets om je over te verwonderen.

2. Verwondering over het afleggen
Maar dat is nog maar het begin. Er is nog veel meer om je over te verwonderen: die machtige God, God de Zoon, is een machteloos baby’tje geworden. Tegenover de hemelse glorie staat die ruwe houten voerbak. Al dat moois wat Gods Zoon in de hemel had, en wat helemaal bij hem paste, hij hield er niet aan vast, maar deed er afstand van. Hij bleef wel God. Daar was ook wel iets van te merken, in zijn wonderen, in zijn preken. Maar hij liet veel van zijn goddelijke heerlijkheid in de hemel achter en werd een mens. Een machteloze baby. Voor hem die samen met de Vader de wereld gemaakt had was geen plaats op deze wereld. De herbergen waren vol. Herodes wilde hem uit de weg ruimen. Hij deed er afstand van. En wij kunnen er maar een beetje van begrijpen hoeveel het was waar hij afstand van deed. Wat een grote stap deed hij voor ons, die vaak al moeite genoeg hebben om een kleine stap in de goede richting te zetten.

Paulus zegt dat de Zoon er afstand van deed. Jezus zelf zij dat hij door de Vader gezonden was (Joh. 7:29). Is het nu de Vader die hem stuurde, zodat hij moest gehoorzamen? Of was het zijn eigen wil om naar de aarde te komen? De bijbel noemt het allebei. Hier raken we aan het wonder van de drie-eenheid. Vader Zoon en Heilige Geest zijn één van wil. Alle drie er op uit om ons te redden. De Vader zendt de Zoon. Hij is de Vader, de eerste van de drie. Hij heeft alles voor over om mensen opnieuw aan zich te verbinden. Hij laat zijn eigen Zoon gaan, waar hij van houdt met een liefde die geen aardse Vader kan evenaren. Je zou kunnen denken dat voor God niet zo’n groot offer is om zijn Zoon te geven. Hij is immers God. Voor hem is het niet zo’n groot offer dan voor een mens om zijn kind af te staan. Maar dat is niet waar. Het is juist een veel groter offer. Want de liefde die er tussen Vader en Zoon in de hemel was, was veel groter dan wij zondige mensen kennen. En toch doet hij het. Zoveel houdt Hij van mensen. De verhouding die verbroken is wil hij nieuw maken. De Zoon heeft er alles voor over. En ook de Geest werkt er aan mee.

Nu we op deze kerstdag als het ware even in de hemel kijken merken we hoe veel het God waard is dat u weer met hem verbonden wordt en blijft.

3. Meer verwondering
Het belangrijkste wat ik u vanmorgen met u wil bereiken is dat u zich er over verwondert. Die verwondering wordt nog groter als je gelooft dat hij het voor jou deed. Je bent uit jezelf iemand die niet in verbondenheid met God leeft. Ik kan uit het stukje wat we net gelezen hebben zo een paar woorden noemen die daar iets van zeggen:

• geldingsdrang
• eigenwaan
• eigen belang

Woorden die je helpen om in de spiegel te kijken. Herken je dat bij jezelf? Het zijn geen goede eigenschappen, zodat je er trots op zou kunnen zijn. Het zijn ook geen slechte eigenschappen, zodat je zou moeten zeggen: zo ben ik nou één keer. Het is zonde: je doet niet wat God wil, wat God met je bedoeld heeft. Wat zou de wereld er een stuk mooier uit kunnen zien als iedereen de betekenis van de mensen om zich heen wat hoger zou inschatten. Als je iedereen wat meer zou respecteren en waarderen. Wij zijn over het algemeen keurige mensen die het gevoel hebben netjes te leven. Maar veel vriendelijkheid is onecht. Veel hardheid is gemeend. Veel van wat mensen voor elkaar over lijken te hebben is verkapt eigen belang. Ik bedoel: niet echt belangstelling voor de ander hebben, maar uit zijn op een goed gevoel. Al dat soort dingen zorgen er voor dat de verbondenheid tussen mensen niet is wat God er mee bedoeld heeft. En als u naar u zelf kijkt, dan ziet u misschien wel heel andere dingen, waarin u niet verbonden met God leeft, maar verkeerd bezig bent.

En toch laat God op het kerstfeest merken dat hij die verbondenheid wel wil. Hij gunt u een leven met hem. Daarvoor werd zijn Zoon een mens. En als mens stierf hij aan het kruis om de straf van God te dragen die wij verdienen. Ook voor u, ook voor jou. Dat mag je geloven. De Heilige Geest wil je dat geloof geven. Vraag het hem.

Als je jezelf ziet met al je gebreken, en gelooft dat Gods Zoon zijn hemelse glorie achtergelaten heeft om jou weer met God te verbinden, dan ga je nog meer verwonderen.

4. Navolging
Maar God wil nog meer. Niet alleen verwondering. Nee, Paulus heeft een speciale bedoeling waarom Hij die wonderlijke vernedering van Gods Zoon noemt.
Zijn boodschap is: laat onder u de gezindheid heersen die Christus Jezus had. Hij ziet in de gemeente grote verbondenheid met de Heilige Geest, ontferming en medelijden. Je ziet het in de gemeente. Ja, ook in deze gemeente. Zorg dat je het ziet. Je doet de Heilige Geest tekort en jezelf te kort als je je niet inspant om het op te merken. Je doet hem en jezelf tekort als je jezelf afzijdig houdt. Verbondenheid met de Geest, ontferming en medelijden zijn er in onze gemeente. En nog veel meer wat mensen samen bindt. Maar, zegt Paulus, en hij zou het tegen ons kunnen zeggen: maak mij dan volmaakt gelukkig door eensgezind te zijn, één in liefde, één in streven, één van geest.
Hoe doe je dat? Hoe kun je dat leren? Door je over Jezus te verwonderen. Zijn liefde, zijn dienstbaarheid zo mooi te gaan vinden, dat het steeds meer iets van je zelf gaat worden. Dat is het. Echt, dan ga je zelf ook veranderen.

Amen