Preek A.M. de Hullu - Zondag 26 september 2010 predikant Apeldoorn-Zuid Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. Deze preek wordt u aangeboden voor eigen gebruik. De predikant vraagt u eerst contact met hem op te nemen als u deze preek wilt gebruiken voor andere doeleinden zoals het voorlezen in een kerkdienst of als studiemateriaal in verenigingsverband of anders.

 

Welkom

Openingsbelijdenis

Groet

Psalm 78:1,2

Leviticus 19:1-4,11-12,15-18

Psalm 14:1,2,4

Gebed

Genadeverkondiging DL 1, art 2

Psalm 9:1,7, Psalm 10:7

Spreuken 31:10-31

Psalm 41:1,5

Tekst: 1 Timoteüs 2:9-10

Preek

LB Gezang 473:1,2,5,10

Gebed

Mededelingen

Collecten

Opwekking 518

Zegen

 

Na de preek werd een nabespreking gehouden.

Hierna werd nog gezongen LB Gezang 481:1,2

Is de vrouw in de bijbel een onopvallend schepseltje, waar je in de samenleving niet veel van merkt? Veel geëmancipeerde vrouwen en mannen verdenken christenen van zulke ideeën. Zeker in een week waarin in de begroting van de christelijke minister Rouvoet op kinderopvang bezuinigd wordt en het kindgebonden budget verhoogd wordt. En we begonnen deze week met een preek die riep om mannen die het voortouw nemen. Vandaag gaat het over vrouwen. Wat is de boodschap vandaag?

Vrouwen, voor jullie een tweederangs plaats. Onopvallend zijn, onzichtbaar in de samenleving, dat is wat God van jullie vraagt. Zo klinkt de tekst op het eerste gezicht. Geen opvallende kleren, kapsels en colliers. Nee, maak jezelf onzichtbaar, je bent maar een vrouw.

Ik kan me haast niet voorstellen dat de bijbel die kant op gaat. Bij God hebben mensen, of ze nou mannen of vrouwen zijn een ereplaats. God heeft alle mogelijke schepselen gemaakt. Heel mooi. Maar één van die schepselen was anders dan alle andere: de mens, Gods evenbeeld. Mannen en vrouwen, allebei. Juist dat speciale schepsel ging langs de rand van de afgrond. Ja over het randje. Man en vrouw braken met God. Maar om ze te redden liet God zijn Zoon één van ons worden. Zo speciaal zijn wij nog steeds voor God. Voor iedereen die Jezus aanvaardt is er redding, is de breuk met God overbrugd. Mensen zitten bij God op de eerste rang, de mannen, maar de vrouwen niet minder. Er zijn geen mannen en vrouwen meer, je bent één in Christus (Galaten 3:28). Over mannen en vrouwen is de Heilige Geest uitgestort (Handelingen 2:17,18). Je mag er zijn, als man, maar als vrouw niet minder.

 

Opvallende vrouwen wil Paulus zien. Laten we eerst eens kijken hoe je niet op moet vallen en daarna hoe juist wel.

Hoe niet? Niet opvallen door een opzichtig kapsel, dure kleren, goud of parels. Waarom niet? Omdat Paulus niks moet hebben van duur doen, veel geld uitgeven en jezelf op die manier neerzetten? Ongetwijfeld speelt dat een rol. Verderop in zijn brief noemt hij de gevaren van de rijkdom. Geldzucht is de wortel van alle kwaad. Pronkzucht en geldzucht liggen dicht tegen elkaar aan.

 

Misschien zit er ook nog iets anders in. Geen verleidelijke, prikkelende kleding. In een mannenwereld kun je als vrouw je kleren gebruiken als middel om de aandacht op je lichaam te laten vallen. Om mannen in je macht te krijgen. Want mannen communiceren met hun ogen en dus moet je als vrouw in de mannenwereld met je sexy lichaam communiceren. Dat wisten ze toen natuurlijk ook al. En ook daar heeft Paulus een afkeer van. Zijn woorden in vers 9 worden wel met ´kuis´ of ´zedig´ vertaald. Je bent meer waard dan om je mooie lichaam gewaardeerd te worden. God heeft niets tegen mooie lichamen. Anders had hij alle vrouwen wel lelijk geschapen. Maar mannen zijn op dit punt niet zo slim. Ze zien zo maar over het hoofd dat je meer bent dan een mooi lichaam. Hou daar rekening mee als je je kleren kiest. Kleed je om als complete vrouw gezien te worden.

 

Maar het grote punt in die opzichtige kleren en kapsels ligt toch nog net ergens anders. Er was in het romeinse rijk een beweging van vrouwen die zich manifesteerden met hoog opgemaakte kapsels en dure kleren en sierraden. Dat waren de vrije vrouwen. Een soort feministes. In de samenleving was daar veel kritiek op. Zo moet je niet willen opvallen, zegt Paulus. Daar moet je niet bij willen horen.

Zeker, door Jezus zijn man en vrouw gelijkwaardig. Dat was revolutionair in die tijd. Vrouwen hadden net als mannen de Heilige Geest In de gemeente speelden vrouwen een actieve rol. Vorige week heb ik op de weduwen gewezen, die verderop in de brief genoemd worden. Er waren er kennelijk die opvielen door hun gastvrijheid en zorgzaamheid (5:10).  Ik wees vorige week ook op de vrouwen die Paulus noemt als hij het over de diakenen heeft. Vrouwen hadden een actieve rol in de jonge gemeente.

 

Maar dat is niet hetzelfde als de emancipatiebeweging van de vrije vrouwen. Tussen onderdrukking en dolle mina’s wijst de bijbel een derde weg. Een weg van gelijkwaardigheid maar tegelijk verschillende taken. Als vrouw stel je wat voor. Je ziet daarin de oudtestamentische lijn van Spreuken 31. Maar je stelt iets anders voor dan de man. Een oudtestamentische lijn die je al vanaf Genesis 2 ziet. Niet minder, wel anders. Waarbij we vorige week zagen dat de man iets heeft wat het hoofd voor het lichaam is. Sturen, initiatieven nemen. We lazen dat in Efeze 5. Daar gaat het over de verhouding tussen man en vrouw in het huwelijk. Maar hier in 1 Timoteüs twee zien we hetzelfde man-vrouw verschil. En nu heeft Paulus het beslist niet over het huwelijk. Onder de Bijbelgetrouwe christenen zijn er die in het huwelijk een verschillende rol voor man en vrouw voorstaan. Efeze 5 noemt de man immers duidelijk het hoofd en zegt tegen de vrouw dat ze zich moet onderwerpen. Maar dat beperken zij dan tot het huwelijk. Terwijl je in de tekst van vanmorgen en trouwens in heel de doorgaande lijn van de bijbel merkt dat er een verschil over de hele linie is: huwelijk en gezin, kerk en samenleving. In enkele voorschriften voor kerk en huwelijk zie je een concrete uitwerking, maar daar achter zit een verschil over de hele linie.

Opvallende vrouwen, niet door pronkzucht of als sexobject. Maar ook niet als ‘vrije vrouw’, die de man-vrouw verschillen achter zich laat. Maar hoe dan wel?

Door goede daden. Goede daden moet je niet doen om daardoor door God geaccepteerd te worden. Paulus laat in hoofdstuk 1 duidelijk zien dat het genade is dat hij door God geaccepteerd is en dat hij die boodschap mag vertellen. Er is, 2:5, één middelaar tussen God en mensen, de mens Jezus Christus. Hij heeft zichzelf gegeven als een losprijs. Niet jij betaalt met je goede daden, of je nou man bent of vrouw, voor je acceptatie door God. Nee hij betaalt de met de prijs van zijn leven. Daar hoef je niks meer aan toe te voegen. Als je in Jezus gelooft is dat in orde.

 

Goede daden zijn niet om te betalen, maar om op te vallen. Om als gered mens, die er mag zijn voor God, te schitteren. Daarmee eer je God. Met dure kleren eer je jezelf. Met zo’n vrije-vrouwen-kapsel profileer je jezelf. Met goede daden eer je God. En jij schittert als sieraad in Gods hand.

 

Wat zijn nou goede daden voor vrouwen? Je kunt natuurlijk niet een tweedeling onder de goede daden maken zodat de ene bij vrouwen hoort en de andere bij mannen. Afwassen voor de vrouw, afdrogen voor de man. Geld doneren voor de man, kaartjes sturen voor de vrouw. Bidden voor de man, zingen voor de vrouw. Nee zo werkt het niet. Toch is het Paulus er wel om te doen hoe je als gelovige vróúw opvalt. Dat is niet altijd anders dan een gelovige vrouw, maar het heeft soms wel een eigen accent.

Dat de man voor de taak van hoofd is gemaakt heeft gevolgen voor de vrouw. Het duidelijkst in het huwelijk, maar niet alleen in het huwelijk. Stel je ontvankelijk op voor zijn leiding, stimuleer hem, corrigeer hem waar nodig. Laat er iets groeien waarin je elkaar mooi aanvult.

 

Mij viel een accentverschil op tussen de rol van de man in huis en de rol van de vrouw. Ja, wat meer opvalt is dat beiden een belangrijke rol in huis hebben. De bijbel is geen vrijbrief voor passieve en afwezige echtgenoten en vaders. Wij zongen vroeger ‘Eens brachten de moeders hun kinderen tot Jezus’. Maar als je ziet hoe het in het jodendom gaat en hoe het in de bijbel staat, dan kun je beter zingen: ‘Eens brachten de vaders hun kinderen bij Jezus’. Vaders waren sterk en aanwezig in de opvoeding. Maar als ik 1 Timoteüs 3:4 en Titus 2:5 naast elkaar leg, zie ik ook een verschil. Van de man wordt het als goede daad genoemd dat hij zijn huisgezin goed leiding geeft. De vrouw moet zorgzaam in het huishouden zijn. Leiding en zorgzaamheid zijn eigen accenten de goede daden van man en vrouw. Wat je trouwens ook in Spreuken 31 zag. Beiden actief en krachtig, maar de één meer leidend en de ander meer zorgend. Realiseer je dat het een ontsporing is als in onze samenleving leiding geven hoger gewaardeerd wordt dan zorgen. Hoezo is een leidinggevende functie hoger dan een zorgende taak?

 

Als ik nog even door zoek naar de verschillen… Want je kunt wel doen alsof de verschillen er vandaag niet meer toe doen, maar je weet gewoon dat de bijbel man en vrouw iets eigens in hun taak geeft. Als ik nog even door zoek naar de verschillen, dan zie ik ook iets eigens voor de vrouw in Genesis 2. Dat hoofdstuk waar Paulus in één van de volgende verzen naar verwijst. Adam is alleen. God laat hem dat voelen. God wil hem iemand geven waardoor hij niet alleen is. En dan maakt God… Ja, wij zeggen, een vrouw. Maar dat woord bestond nog niet. Maar God maakt iemand om te zorgen dat Adam niet alleen is. Hij noemt haar dan vrouw. En wij zeggen tegenwoordig dat vrouwen relatie-gericht zijn. Dat is natuurlijk iets wat later ontdekt is. Maar het lijkt er toch op dat God dat toen al als iets eigens in de vrouw heeft willen geven. Oog voor zorg en relaties tussen mensen vrouwen hebben daar vaak meer talenten voor. Koester die talenten in deze harde samenleving. Bouw er mee, in huis, kerk en samenleving.

 

Zo krijgt het leven als vrouw en het opvallen door goede daden toch wel een eigen kleur die anders is dan bij de mannen. Leiding aanvaarden, stimuleren en zo nodig corrigeren, zorgzaam, relatie-gericht. Het is geen kleurverschil van zwart en wit. De ene man is veel meer een leider of veel doelgerichter dan de andere. De ene vrouw is veel zorgzamer of veel relatiegerichter dan de andere. Dat moet je ook niet waarderen als beter of slechter. Ieder is zoals God haar of hem gemaakt heeft. Maar woorden als mannelijk en vrouwelijk betekenen wel echt iets. Je hebt als man of vrouw een heleboel mooie eigenschappen gekregen, zorg, liefde doortastendheid… Maar je bent meer dan een verzameling mooie eigenschappen. Je bent iemand, een man, een vrouw die met die eigenschappen mag schitteren. Woorden als mannelijk en vrouwelijk betekenen echt iets. En de meeste mannen en vrouwen zullen daarvan ook meer of minder bij zichzelf herkennen. Iets eigens om te koesteren en te laten groeien om op te vallen met de goede daden die er uit voortkomen. Opvallend. Ja, misschien ben je te bescheiden om op te vallen. Maar op een bepaalde manier val je toch op, misschien juist in bescheidenheid.

 

Man en vrouw hebben ieder hun eigen inbreng om een huwelijk tot een hechte eenheid te maken, maar ook om een kerkgemeenschap tot een hechte eenheid te laten groeien. Zo werken Paulus in de kerk van Efeze aan Gods doel: de liefde (1 Timoteüs 1:5). Zo roept de Heer ook ons tot liefdedienst.

Amen.

Here,

Dank u dat u vrouwen en mannen zo prachtig gemaakt hebt.

Om zelfs uw evenbeeld te zijn.

Dank u voor al die mooie eigenschappen waarmee we vrouwen en mannen mogen zijn.

Dank u de Heer Jezus, uw Zoon, die kwam om vrouwen en mannen te redden van de ondergang zonder onderscheid te makken tussen mannen en vrouwen.

Dank u dat u zoveel voor ons over had.

Dank u voor uw Geest die u over zonen en dochters, slaven en slavinnen, oude mannnen en oude vrouwen uitgiet.

Dank u dat we, vrouwen en mannen, mogen schitteren met de gaven die u gegeven hebt.

Tot uw glorie.

 

·         Geef dat vrouwen en mannen ieder op hun eigen manier hun plaats hebben in onze samenleving.

·         Wil onderdrukking en mishandeling en misbruik van vrouwen tegengaan, en ontferm u over hen die hierdoor beschadigd zijn.

·         Wil ook de gelijkstelling van mannen en vrouwen tegengaan, maar ruimte geven om als vrouw en als man met je eigen mogelijkheden je plaats in te nemen in huis en in de buitenruimte.

Tot uw glorie

 

·         Maak er door de liefdedienst van vrouwen en mannen een hechte gemeenschap van.

·         Help ons om naar ieder om te zien.

·         Bouw uw kerk wereldwijd. We bidden voor Toos of u bij haar wilt zijn in de teleurstelling dat ze het land niet in kon. Zegen alles wat gedaan wordt om toch nog een open weg te vinden en ontferm u over de mensen in het dorp.

Tot uw glorie

 

·         Voor onze vrouwen, mannen en gezinnen.

·         We danken u voor de geboorte van Joa Wiskerke. We bidden voor Jeroen en Jeannette, help hen in het vaderschap en het moederschap.

·         Help alle ouders goed voor hun kinderen te zorgen en ze mee te geven hoe groot uw liefde voor hen is. Help ze om met hun kinderen in uw liefde te leven.

·         Help de kinderen hen te volgen. Ook als dat moeilijk is en strijd kost.

·         Ga met ons mee, overal waar we heen gaan. Bescherm ons en geef ons kracht om voor uw te leven

Tot uw glorie

Amen.